Miliard euro na wodór: Europa rusza z kolejną wielką aukcją wsparcia

Unia Europejska kontynuuje ofensywę wodorową. Rusza kolejna aukcja dla projektów związanych z produkcją zielonego wodoru, a stawka jest ogromna – do podziału przewidziano około 1 mld euro wsparcia. To jeden z największych programów finansowania technologii wodorowych w Europie i wyraźny sygnał, że Bruksela traktuje wodór jako strategiczny element transformacji energetycznej.

O co chodzi w aukcji?

Mechanizm wsparcia opiera się na systemie konkurencyjnych ofert. Firmy rozwijające projekty produkcji zielonego wodoru zgłaszają swoje instalacje i deklarują, jakiego poziomu dopłat potrzebują do każdej wyprodukowanej jednostki H₂.

Wygrywają projekty:

• najbardziej konkurencyjne kosztowo,

• najlepiej przygotowane technologicznie,

• oraz spełniające wymagania dotyczące pochodzenia energii odnawialnej.

To podejście ma przyspieszyć rozwój rynku i jednocześnie ograniczyć nadmierne wydawanie publicznych pieniędzy.

Kto ma największe szanse?

Największe szanse na wsparcie mają dziś projekty:

• zlokalizowane w pobliżu dużych źródeł OZE,

• wykorzystujące tanią energię z farm wiatrowych i fotowoltaicznych,

• oraz powiązane z przemysłem lub transportem ciężkim.

Szczególnie mocną pozycję mają inwestycje z:

• Niemiec,

• Hiszpanii,

• Holandii,

• krajów skandynawskich.

To właśnie tam rozwój energetyki odnawialnej i infrastruktury przemysłowej tworzy najlepsze warunki dla produkcji zielonego wodoru.

Dlaczego Europa stawia na wodór?

Powód jest prosty: są sektory gospodarki, których trudno będzie zdekarbonizować samą energią elektryczną. Dotyczy to przede wszystkim:

• przemysłu ciężkiego,

• hutnictwa,

• chemii,

• transportu ciężkiego,

• żeglugi i części lotnictwa.

W tych obszarach wodór ma pełnić rolę alternatywy dla paliw kopalnych.

Zielony wodór nadal jest drogi

Problem polega na tym, że produkcja zielonego wodoru wciąż pozostaje kosztowna. Elektroliza wymaga ogromnych ilości taniej energii odnawialnej, a same elektrolizery nadal są drogą technologią.

Bez wsparcia publicznego większość projektów nie byłaby dziś konkurencyjna wobec:

• gazu ziemnego,

• paliw kopalnych,

• czy tzw. szarego wodoru produkowanego z metanu.

Właśnie dlatego Unia uruchamia miliardowe programy wsparcia.

Polska też chce uczestniczyć

Choć liderami rynku pozostają kraje Europy Zachodniej, Polska również coraz mocniej rozwija projekty H₂:

• powstają huby wodorowe,

• rozwijane są elektrolizery,

• a firmy energetyczne i przemysłowe przygotowują własne strategie wodorowe.

Kluczowe będzie jednak tempo rozwoju OZE i infrastruktury przesyłowej, bo bez taniej zielonej energii trudno będzie konkurować z największymi graczami.

Aukcje mają zmienić rynek

Europa liczy, że system aukcyjny doprowadzi do efektu podobnego jak wcześniej w fotowoltaice i offshore wind:

• większej konkurencji,

• spadku kosztów technologii,

• oraz szybszego skalowania rynku.

Jeśli ten scenariusz się sprawdzi, wodór może w kolejnych latach przejść drogę od drogiej technologii wspieranej dotacjami do pełnoprawnego filaru gospodarki energetycznej.

Wniosek

Miliard euro w nowej aukcji pokazuje jasno: wyścig o dominację w gospodarce wodorowej już trwa. Kraje i firmy, które dziś zbudują kompetencje oraz infrastrukturę, mogą w przyszłości zdobyć silną pozycję na jednym z najważniejszych rynków transformacji energetycznej.

A pytanie „kto dostanie wsparcie?” jest dziś tak naprawdę pytaniem o to, kto będzie liderem europejskiego rynku wodoru w kolejnej dekadzie.